Schoorstenen

Om met name monumentale schoorstenen te kunnen behouden, is het van groot museumbelang dat het inwendige metselwerk, wat door zwavelhoudende rookgassen uit vroegere olie- en kolenstook is aangetast en vergipst, wederom in goede staat wordt gebracht. Hiervoor is een systeem ontwikkeld, waarbij het metselwerk wordt gereinigd en geneutraliseerd, waarna ingevoegd met een zuur- en hittebestendige voegmortel, zodat deze schoorstenen wederom op een betrouwbare wijze een nieuwe toekomst krijgen. Eveneens van groot belang is het aanbrengen van een goede ventilatie systeem, om de schoorsteen op basis van natuurlijke trek zo droog mogelijk te houden, alsmede het voegwerk uit te voeren met een schelpkalk voegmortel om een goed vocht huishouding in het metselwerk te bewerkstelligen.

Bij de firma Meijer berust ook het bedrijfsarchief van de firma De Ridder. Hierin bevindt zich de documentatie van enkele duizenden schoorstenen: een belangrijke bron van onderzoek bij herstelwerk-zaamheden en reparaties. Een recente specifieke ervaring die Harm Meijer zich eigen heeft gemaakt, is de kennis die nodig is bij de plaatsing van antennes voor het mobiele telefoonnet.

Meijer kan hierin adviseren op zowel technisch gebied, zodat er geen schade ontstaat aan de schoorsteen of dat later reparaties worden bemoeilijkt, als op esthetisch gebied. Fabrieksschoorstenen zijn inmiddels industriële monumenten  waarmee op een verantwoorde wijze dient te worden omgegaan.

Gemetselde schoorstenen

Ons bedrijf is als geen ander, gespecialiseerd in alle voorkomende werkzaamheden aan fabrieksschoorstenen en kunnen putten uit een ruime ervaring. Door ons zijn diverse nieuwe schoorstenen gebouwd en worden 70% van de nog in Nederland voorkomende schoorstenen door ons onderhouden. Naast schoorstenen die nog in gebruik zijn, worden onze werkzaamheden steeds meer verlegd naar het conserveren van schoorstenen die voor ons nageslacht behouden dienen te worden.

Om deze op een verantwoorde wijze te kunnen herstellen is door ons een procédé ontwikkeld, om het inwendig metselwerk van de schoorstenen van agressieve stoffen te ontdoen en deze op een solide wijze te herstellen daar wij uit ervaring weten dat een groot deel van de uitwendige gebreken worden veroorzaakt door inwendige aantastingen.

Betonnen schoorstenen

Beton heeft weer zijn eigen wetten en regels. Zo is bekend dat beton bij veroudering gebreken gaat vertonen. Een van de bekendste hiervan is het zogenaamde betonrot. De afbrokkeling die hiermee gepaard gaat, is een gevolg van carbonatatie. Het is vaak niet direct zichtbaar. De bewapening in het beton gaat namelijk niet roesten zolang het beton alkalisch is. Na verloop van tijd neemt dit echter af en gaat het staal wel roesten en drukt delen van het beton naar buiten, die vervolgens los laten. Herstellen van deze gebreken vinden plaats aan de hand van een deskundige advies rapport en uitgevoerd met hoogwaardige materialen.

Aan de betonnen schoorstenen van onder meer Isover, Eten-Leur, Suiker Unie, Groningen, Hydro Agri in Sluiskil, hebben wij werkzaamheden mogen uitvoeren bestaande uit herstellen van schade aan beton ( betonrot), inwendige herstelwerkzaamheden aan zuur- en vuurvaste binnenbekleding, het aanbrengen of uitvoeren van herstelwerkzaamheden aan kooiladder, bliksemafleider, alsmede het aanbrengen van een uit drie lagen bestaande beschermende coatinglaag.

De radiaalsteen

Rond 1860 werd in de baksteenindustrie de strengpers geïntroduceerd. Hiermee kon men klei in iedere gewenste vorm en formaat persen. Zo ging men ook radiaalstenen produceren, die de vorm van een taartpunt hebben en voorzien zijn van gaten. Met dit type steen was men in staat ronde en gladde schoorstenen te bouwen. De meeste overgebleven fabrieksschoorstenen zijn van radiaalstenen gebouwd. Afhankelijk van de hoogte in de schoorsteen waar de steen werd gebruikt, varieerden ook de afmetingen.

Klimijzerprijs

In het afgelopen decennium zijn veel monumentale fabrieksschoorstenen door Harm Meijer gerestaureerd. Vaak nadat een moeizame reddingsactie door een locale organisatie tot een goed eind werd gebracht. Sinds 1997 heeft de Stichting Fabrieksschoorstenen (STIF), die zich beijverd voor behoud van een representatieve selectie schoorstenen in Nederland, een stimuleringprijs hiervoor ingesteld. De Klimijzerprijs is inmiddels aan zes schoorstenen toegekend. Alle schoorstenen die in de prijzen vielen werden door Harm Meijer gerestaureerd.